Nhiều trang trại gặp tình trạng vừa xử lý ruồi, số lượng ruồi trưởng thành giảm rõ rệt nhưng chỉ vài ngày sau lại thấy chúng xuất hiện trở lại. Điều này dễ khiến người chăn nuôi cho rằng biện pháp xử lý không hiệu quả. Tuy nhiên, nguyên nhân thường nằm ở việc nguồn phát sinh ruồi trong môi trường vẫn chưa được kiểm soát triệt để.
Ruồi có vòng đời gồm nhiều giai đoạn. Trong khi chúng ta dễ dàng nhìn thấy và xử lý ruồi trưởng thành, trứng, ấu trùng và nhộng lại có thể đang tồn tại trong phân, thức ăn thừa hoặc các chất hữu cơ quanh chuồng. Khi tiếp tục phát triển, một thế hệ ruồi mới sẽ xuất hiện.
Diệt ruồi trưởng thành chưa đồng nghĩa với cắt đứt vòng đời
Vòng đời điển hình của ruồi gồm 4 giai đoạn: trứng – ấu trùng – nhộng – ruồi trưởng thành.
Các biện pháp tập trung vào ruồi đang bay chủ yếu tác động đến giai đoạn trưởng thành. Trong khi đó, một lượng lớn trứng, ấu trùng hoặc nhộng có thể vẫn tồn tại trong môi trường.
Sau một thời gian, chúng tiếp tục phát triển thành ruồi trưởng thành. Đây là một trong những lý do phổ biến khiến trang trại vừa giảm được mật độ ruồi nhưng chỉ vài ngày sau lại thấy ruồi xuất hiện.
Muốn hạn chế tình trạng này, cần đồng thời kiểm soát nguồn sinh sản và môi trường phát triển của ruồi.

Phân vật nuôi vẫn còn tích tụ trong chuồng
Phân là một trong những nguồn chất hữu cơ quan trọng tạo môi trường thuận lợi cho ruồi.
Nếu phân không được thu gom thường xuyên, đặc biệt tại những khu vực ẩm, ruồi trưởng thành có thể tiếp tục tìm đến đẻ trứng. Ấu trùng sau khi nở sử dụng nguồn hữu cơ xung quanh để phát triển.
Do đó, xử lý ruồi trưởng thành nhưng vẫn để phân tích tụ đồng nghĩa với việc nguồn phát sinh thế hệ tiếp theo vẫn còn tồn tại.
Thức ăn thừa và chất hữu cơ bị bỏ sót
Không phải lúc nào nguồn phát sinh ruồi cũng nằm ở khu vực chứa phân.
Người chăn nuôi nên kiểm tra thêm:
- Thức ăn rơi vãi dưới máng.
- Khu vực xung quanh máng uống.
- Chất độn chuồng bị ẩm.
- Rãnh thoát nước có chất hữu cơ.
- Góc chuồng ít được vệ sinh.
- Khu tập kết phân và rác hữu cơ.
Chỉ một số điểm có chất hữu cơ tích tụ và độ ẩm phù hợp cũng có thể tạo điều kiện để vòng đời ruồi tiếp tục.

Không kiểm soát độ ẩm trong chuồng trại
Độ ẩm là yếu tố thường bị bỏ qua khi xử lý ruồi.
Nước rò rỉ từ máng uống, nền chuồng thoát nước kém hoặc nước mưa hắt vào có thể làm phân và chất hữu cơ duy trì trạng thái ẩm lâu hơn.
Đặc biệt trong mùa mưa và thời tiết nóng ẩm, các khu vực này càng cần được kiểm tra thường xuyên. Nếu chỉ xử lý ruồi mà không khắc phục rò rỉ nước hoặc các điểm ẩm, nguy cơ ruồi tái xuất hiện vẫn cao.
Ruồi có thể phát sinh từ khu vực bên ngoài chuồng
Nguồn ruồi không nhất thiết nằm ngay bên trong khu vực nuôi.
Khu chứa phân, bãi rác hữu cơ, khu xử lý chất thải hoặc những vị trí có chất hữu cơ phân hủy gần chuồng đều có thể trở thành nơi ruồi sinh sản. Ruồi trưởng thành sau đó có thể di chuyển trở lại khu vực chăn nuôi.
Vì vậy, khi kiểm soát ruồi, cần kiểm tra toàn bộ khuôn viên trang trại, thay vì chỉ tập trung xử lý bên trong chuồng.
Làm sao hạn chế ruồi xuất hiện trở lại?
Muốn kiểm soát ruồi lâu dài, cần kết hợp nhiều biện pháp thay vì chỉ xử lý ruồi trưởng thành.
Trước hết, trang trại cần thu gom phân thường xuyên, loại bỏ thức ăn thừa, vệ sinh rãnh thoát nước, giữ chất độn chuồng phù hợp và hạn chế các điểm ẩm.
Đồng thời, cần kiểm tra khu chứa phân và chất thải ở bên ngoài chuồng. Việc giảm lượng chất hữu cơ tồn đọng sẽ làm giảm những vị trí thuận lợi để ruồi tiếp tục sinh sản.
BIO ERN – Hỗ trợ kiểm soát ruồi và phân giải chất hữu cơ
Bên cạnh vệ sinh môi trường, BIO ERN là chế phẩm vi sinh đặc trị ruồi có thể sử dụng tại các khu vực cần xử lý.
BIO ERN chứa Bacillus 10⁸ CFU/g, pha trộn trên nền hỗn hợp vi sinh vật có lợi và các chiết xuất từ thực vật. Sản phẩm giúp kiểm soát ruồi, đồng thời góp phần phân giải nhanh các chất hữu cơ và giảm ô nhiễm môi trường.
Sản phẩm dùng trực tiếp, không cần pha loãng. Xác định bề mặt khu vực có ruồi cần xử lý và xịt với liều 8,8 ml/m², tương ứng khoảng 8 lần nhấn vòi xịt cho mỗi 1 m².
Lưu ý không sử dụng chế phẩm trong khu vực nuôi tằm và nhộng ong; không sử dụng trong nguồn nước có cá, nguồn nước sinh hoạt hoặc nước ăn.

Muốn kiểm soát ruồi cần xử lý từ nguồn phát sinh
Việc ruồi xuất hiện trở lại vài ngày sau khi xử lý không nhất thiết có nghĩa biện pháp diệt ruồi trưởng thành hoàn toàn không hiệu quả. Nguyên nhân quan trọng là trứng, ấu trùng, nhộng hoặc các điểm sinh sản trong môi trường vẫn còn tồn tại.
Thay vì chỉ tập trung vào những con ruồi đang bay, người chăn nuôi nên kiểm soát toàn bộ vòng đời bằng cách quản lý phân, thức ăn thừa, chất hữu cơ và độ ẩm.
Kết hợp vệ sinh chuồng trại với BIO ERN tại những khu vực phù hợp sẽ góp phần kiểm soát ruồi từ môi trường, giảm nguồn hữu cơ và hạn chế nguy cơ ruồi nhanh chóng xuất hiện trở lại.
