Chăn nuôi an toàn sinh học – “lá chắn thép” trước dịch tả heo Châu Phi

Dịch tả heo Châu Phi (ASF) đang là mối đe dọa lớn đối với ngành chăn nuôi heo tại nhiều địa phương. Tại Lào Cai, hàng ngàn hộ chăn nuôi nhỏ lẻ đã chịu thiệt hại nặng nề khi dịch bệnh bùng phát, buộc phải tiêu hủy hàng chục nghìn con heo. Tuy nhiên, một điểm sáng đáng chú ý là nhiều trang trại chăn nuôi quy mô lớn vẫn duy trì được sự an toàn dịch bệnh nhờ áp dụng nghiêm ngặt mô hình chăn nuôi an toàn sinh học.

Thiệt hại nặng nề ở hộ chăn nuôi nhỏ lẻ

Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, dịch tả heo Châu Phi đã xuất hiện tại gần 400 thôn, tổ dân phố của 55 xã, phường trên địa bàn tỉnh. Tổng số heo bị tiêu hủy lên tới hơn 13.000 con, tương đương trên 700 tấn thịt. Điều này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến kinh tế của người chăn nuôi mà còn gây xáo trộn lớn cho thị trường thực phẩm.

Nguyên nhân chủ yếu khiến dịch bệnh lây lan nhanh ở các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ là do chuồng trại thường nằm xen kẽ khu dân cư, không tách biệt với môi trường bên ngoài. Ngoài ra, việc áp dụng biện pháp an toàn sinh học còn hạn chế, nhiều hộ vẫn tận dụng thức ăn thừa, không kiểm soát chặt chẽ con giống, chưa có quy trình vệ sinh tiêu độc thường xuyên.

Trang trại quy mô lớn – Vững vàng giữa “tâm bão”

Trái ngược với tình cảnh trên, các trang trại chăn nuôi quy mô lớn vẫn giữ vững được “vùng xanh” an toàn. Điểm chung ở các trang trại này là vị trí xa khu dân cư, có hàng rào cách ly và đặc biệt là tuân thủ quy trình an toàn sinh học nhiều lớp.

Mô hình trang trại của ông Nguyễn Hữu Thi (xã Quy Mông, huyện Trấn Yên) là một ví dụ. Với quy mô 900 con heo thịt, ông Thi xây dựng hệ thống phòng dịch chặt chẽ từ ngoài vào trong. Tại cổng ra vào, luôn có nhân viên trực kiểm soát 24/7. Xe chở hàng buộc phải dừng lại ở khu khử trùng, tài xế không được phép vào khu chuồng. Hàng hóa, thức ăn trước khi nhập kho đều bóc bỏ bao bì, lau rửa bằng cồn 70 độ. Người ra vào phải thay đồ bảo hộ riêng và sát trùng tay chân đầy đủ.

Bên trong trang trại, việc vệ sinh chuồng trại và tiêu độc khử trùng được thực hiện hằng ngày, riêng trong mùa dịch tăng tần suất lên 2–3 lần/tuần. Ngoài ra, con giống mới nhập về phải được cách ly ít nhất 21–30 ngày để theo dõi sức khỏe trước khi nhập đàn. Thức ăn cho heo được kiểm soát chặt, tuyệt đối không dùng thức ăn thừa từ bên ngoài, nguồn nước uống cũng được xử lý bằng clo hoặc tia UV nhằm tiêu diệt mầm bệnh.

Biện pháp phòng dịch từ cơ quan chức năng

Trước diễn biến phức tạp của dịch tả heo Châu Phi, ngành nông nghiệp Lào Cai đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ: cấp phát trên 5.500 lít hóa chất khử trùng, lập các chốt kiểm dịch tại khu vực có dịch, giám sát chặt chẽ hoạt động giết mổ và vận chuyển heo. Đặc biệt, tỉnh đã triển khai tiêm hơn 11.000 liều vaccine phòng dịch tả heo Châu Phi, giúp giảm áp lực lây lan trên diện rộng.

Nhờ sự quyết liệt trong công tác phòng chống dịch, tình hình dần được kiểm soát. Một số địa phương như Tân Hợp, Gia Phú, Âu Lâu… đã qua 21 ngày không ghi nhận thêm ổ dịch mới. Đây là tín hiệu tích cực cho thấy các giải pháp an toàn sinh học và kiểm soát dịch bệnh đang phát huy hiệu quả.

Lan tỏa mô hình chăn nuôi an toàn sinh học

Không chỉ tập trung ở các trang trại lớn, ngành nông nghiệp tỉnh còn chú trọng hỗ trợ nông hộ nhỏ lẻ. Trung tâm Khuyến nông đã thay đổi phương thức tuyên truyền: thay vì chỉ phát tờ rơi, cán bộ khuyến nông lập các nhóm Zalo tại từng thôn, bản để kịp thời cung cấp thông tin, hướng dẫn phòng dịch và giải đáp trực tiếp thắc mắc của người dân.

Nhờ đó, nhiều hộ chăn nuôi đã ý thức hơn trong việc thực hiện các biện pháp cơ bản như rắc vôi bột quanh chuồng, hạn chế người lạ ra vào, vệ sinh tiêu độc định kỳ, cách ly heo mới nhập. Điều này góp phần lan tỏa tinh thần “phòng hơn chống”, giúp giảm nguy cơ bùng phát dịch trong cộng đồng.

Kết luận

Thực tế cho thấy, dịch tả heo Châu Phi không chừa bất kỳ hộ chăn nuôi nào nếu không có biện pháp phòng vệ tốt. Tuy nhiên, các trang trại áp dụng chăn nuôi an toàn sinh học đã chứng minh được hiệu quả rõ rệt trong việc bảo vệ đàn heo trước dịch bệnh nguy hiểm này.

Vì vậy, để bảo vệ đàn vật nuôi, nâng cao hiệu quả kinh tế và hướng tới phát triển bền vững, người chăn nuôi cần coi chăn nuôi an toàn sinh học là giải pháp then chốt – không chỉ trong thời điểm dịch bệnh mà trong suốt quá trình sản xuất.

Nguồn: